Ik herinner me nog goed de eerste keer dat ik een rolletje 120 film uit de ontwikkeltank haalde na het fotograferen met een Fuji 6x9 camera. Toen ik de filmstrook tegen het licht hield, moest ik echt hard lachen. De negatieven zijn compleet absurd. Met 6x9 centimeter zijn ze ongeveer zo groot als een speelkaart. Je hebt niet eens een loep nodig om de gezichtsuitdrukkingen van mensen te zien of de straatnaamborden op de achtergrond te lezen. Het is pure, ongefilterde mediumformaat magie.

Als je onderzoek hebt gedaan naar het overstappen op dit enorme negatiefformaat, ben je vrijwel zeker de Fuji 690-serie tegengekomen. Bijgenaamd de "Texas Leica" omdat ze er precies uitzien als een klassieke 35mm rangefinder die door een sci-fi vergrotingsstraal is geraakt, zijn deze camera's legendarisch. Ze zijn volledig handmatig, ongelooflijk betrouwbaar en bevatten enkele van de scherpste lenzen ooit in een mediumformaat systeem geplaatst.

Maar als je uiteindelijk besluit er een te kopen, kom je op een heel specifiek kruispunt: kies je voor de Fuji GW690 of de Fuji GSW690? Omdat dit camera's met een vaste lens zijn, is de keuze die je maakt in feite het gezichtsveld waar je je voor de nabije toekomst aan bindt. Laten we de verschillen tussen de twee bekijken, hoe ze in de praktijk aanvoelen, en welke in jouw cameratas hoort.

De DNA van de Texas Leica begrijpen

Voordat we de verschillen tussen de GW en de GSW bespreken, moeten we het hebben over wat ze gemeen hebben, want fotograferen met een van deze is een echt unieke ervaring. Of je nu de Mark I, Mark II of de iets plasticere (maar lichtere) Mark III versie hebt, de kernmechanica is prachtig identiek.

Ten eerste heeft geen van deze camera's een ingebouwde lichtmeter. Het zijn volledig mechanische beesten. Geen batterijen nodig, geen elektronica die het begeeft tijdens een koude wintersessie. Je zult een externe lichtmeter moeten gebruiken of vertrouwen op de sunny 16-regel.

Ten tweede, het sluitergeluid. Oh, het sluitergeluid. Ondanks dat er een vrijwel geruisloze bladsluiter in de lens zit, bouwden Fuji-ingenieurs een mechanische telwerk in de onderkant van de camera om de gebruiksduur bij te houden. Wanneer je de sluiter afvuurt, slaat een gigantische veermechaniek hard tegen de behuizing om die teller te verzetten. Het resultaat is een luid, schel "T-CLACK!" dat meer klinkt als een zware nietmachine of een rattenval die dichtklapt dan als een precisie optisch instrument. Vergeet stil zijn op straat—als je een foto maakt, draait iedereen zich om.

Tot slot, omdat de negatieven zo groot zijn, krijg je slechts acht opnames op een standaard rolletje 120 film. Acht shots. Je leert echt vertragen, zorgvuldig belichten en bewust composeren als elke klik van de sluiter je een paar euro kost.

De standaard werkpaard: Fuji GW690 (90mm lens)

De GW690 is vaak de standaardkeuze voor de meeste mensen die de Fuji 6x9 wereld betreden, en dat is niet zonder reden. Hij is uitgerust met een vaste 90mm f/3.5 EBC Fujinon lens. Nu klinkt 90mm als een portrettelelens voor iemand die gewend is aan 35mm film, maar vergeet niet dat het sensorformaat (het stuk film) enorm is.

Als je rekening houdt met de 6x9 cropfactor, geeft de 90mm lens je een gezichtsveld dat ongeveer gelijk is aan een 39mm lens op full-frame formaat. Het zit precies in die perfecte "licht wijde standaard" ruimte, comfortabel tussen een klassieke 35mm en een 50mm lens.

Voor wie is de GW690?

• De dagelijkse fotograaf: Als je één camera wilt om je roadtrips, je vrienden in een diner en een coole klassieke auto op straat vast te leggen, is deze brandpuntsafstand ongelooflijk veelzijdig. Het voelt niet te krap of te breed aan.
• Portretfotografen: Hoewel het geen strakke headshot-lens is, is het briljant voor omgevingsportretten. Je kunt een stap terug doen, de volledige outfit en omgeving van je onderwerp vastleggen, en toch genieten van een waanzinnig scherp beeld met een mooie, natuurlijke overgang naar de onscherpe gebieden.
• Geen vervorming: Omdat het dichter bij een standaard brandpuntsafstand ligt, krijg je niet de extreme perspectiefvervorming aan de randen van het frame die je met een bredere lens zou krijgen. Verticale lijnen blijven verticaal.

De GW690 geeft je precies wat je ogen zien, vertaald op een stuk film zo gedetailleerd dat je praktisch in de afdruk kunt stappen.

Het brede architectuurbeest: Fuji GSW690 (65mm lens)

Dan hebben we de grote, gedurfde GSW690. De "S" staat voor Super Wide (hoewel "super" misschien wat overdreven is), en hij is uitgerust met een vaste 65mm f/5.6 EBC Fujinon lens. Volgens onze mediumformaat berekening geeft een 65mm lens op een 6x9 negatief je ongeveer een 28mm equivalent in full-frame termen.

Een 28mm equivalent is een fundamenteel andere manier om de wereld te zien vergeleken met een 39mm. Het dwingt je dichterbij te komen. Het opent het tafereel volledig. Het verandert hoe je omgaat met je onderwerp en de achtergrond.

Voor wie is de GSW690?

• Landschap- en natuurfans: Als je je weekenden doorbrengt met wandelen in de bergen of rijden door de woestijn, legt de GSW prachtige, dramatische vergezichten vast. Je kunt een hele kloof in één frame passen, en de EBC-coating op de lens gaat schittering door tegenlicht geweldig tegen.
• Architectuurliefhebbers: 28mm is een legendarische brandpuntsafstand voor het fotograferen van gebouwen. De 65mm lens laat je aan de overkant van een smalle stadsstraat staan en toch een hele gevel van meerdere verdiepingen vastleggen. Het is verbluffend voor stedelijke omgevingen.
• Schaal en drama: Brede lenzen overdrijven de afstand tussen voorgrond en achtergrond. Als je een onderwerp dicht bij de camera plaatst met een uitgestrekt landschap erachter, laat de GSW de foto enorm en duidelijk driedimensionaal aanvoelen.

De grootste concessie bij de GSW690 is de maximale diafragmaopening. Met f/5.6 is hij vrij traag. In combinatie met de noodzaak van een externe meter zul je vaak snellere film (zoals ISO 400 of 800) nodig hebben of sterk afhankelijk zijn van een statief als je 's avonds of binnen wilt fotograferen.

De zoekerervaring

Een subtiel verschil dat zelden wordt genoemd totdat je de camera's daadwerkelijk vasthoudt, is de zoekerkadering. Beide camera's hebben heldere, mooie zoekers met een solide gele rangefinder patch in het midden voor handmatige scherpstelling. De kaders zijn echter verschillend om de lenzen te accommoderen.

Bij de GW690 zitten de kaders voor de 90mm lens comfortabel binnen het zoekerraam. Je kunt gemakkelijk buiten het frame kijken, wat je helpt om onderwerpen te anticiperen die in je shot lopen. Het is heel ontspannen.

Bij de GSW690, omdat de lens zo breed is, zijn de kaders helemaal naar de uiterste randen van de zoeker geduwd. Als je een bril draagt, zul je bijna zeker je oog tegen het oculair moeten drukken en je hoofd een beetje moeten draaien om de hoeken van je kader te zien. Het is geen breekpunt, maar het is merkbaar lastiger om snel te composeren.

De definitieve keuze maken

Dus, op welke geef je je zuurverdiende geld uit?

Eerlijk gezegd is de makkelijkste manier om te beslissen naar je eigen geschiedenis te kijken. Als je het type bent waarvan de favoriete lens op een digitale camera of 35mm filmcamera altijd een 35mm of 50mm is geweest, kies dan de GW690. Het zal meteen vertrouwd aanvoelen, alleen duizend keer gedetailleerder. Het is de perfecte kameraad om mee rond te lopen, mits je cameratas een brede opening heeft voor zijn enorme body.

Aan de andere kant, als je houdt van het weidse uitzicht van een 24mm of 28mm lens, als je jezelf constant tegen muren ziet aanlopen omdat je hele gebouwen in je foto’s wilt passen, of als je focus ligt op dramatische landschappen, is de GSW690 jouw droommachine. Je zult nooit uitgekeken raken op de enorme schaal van de beelden die hij produceert.

Als je op zoek bent naar een van deze prachtige beesten of wilt ontdekken wat handmatig mediumformaat nog meer te bieden heeft, is een brede zoekopdracht naar Fuji 690 modellen een uitstekend startpunt. Omdat noch de GW noch de GSW een interne belichtingsmeter heeft, wil je zeker een degelijke lichtmeter aanschaffen voordat je het veld in gaat om te voorkomen dat je dure 120 film verspilt aan acht slecht belichte frames. En geloof me, gezien hoe fors en zwaar deze volledig metalen of dichtgeplaste rangefinders zijn, is het upgraden naar een brede, comfortabele camerariem cruciaal om je nek te sparen tijdens die lange fotowandelingen.